Қағидалар бастапқы статистикалық деректерді алу мақсатында адамдарды интервьюерлер ретінде тарту және олардың жұмысын ұйымдастыру және Ұлттық статистика бюросының аумақтық бөлімшелерінің жалпымемлекеттік статистикалық байқаулар мен ұлттық санақтар жүргізуі рәсімдерінің жиынтығын айқындайды.
Байқаулар аумақтық бөлімшелер жүргізетін кездейсоқ таңдау әдісімен іріктелген респонденттердің және (немесе) үй шаруашылықтарының ерікті қатысу қағидаттарына негізделеді.
Респонденттерден және (немесе) үй шаруашылықтарынан алғашқы статистикалық деректерді жинау статистикалық нысандарды өз бетінше толтыру және (немесе) арнайы дайындалған интервьюерлердің сауал салуы әдісі арқылы жүзеге асырылады.
Байқауларда алғашқы статистикалық деректерді жинауды автоматтандыру мақсатында компьютерлендірілген жеке сауал салу жүйесі, ұлттық санақтарды өткізуден басқа жағдайларда пайдаланылады.
КЖСЖ пайдалана отырып байқау респонденттерге және (немесе) үй шаруашылықтарына сауал салу және мәліметтерді портативті есептеуіш құрылғыға электронды түрде енгізу арқылы жүзеге асырылады.
Адамдарды интервьюерлер ретінде тарту тәртібі
Аумақтық бөлімшелерде байқау жүргізу кезінде адамдарды интервьюерлер ретінде тарту мынадай жолдармен жүзеге асырылады:
- аумақтық бөлімшенің интернет-ресурсына интервьюерлердің бос орындарын жариялау;
- интервьюердің бос орнына орналасуға тілек білдірген адамдардан өтінімдер қабылдау;
- аумақтық бөлімшелердің мүдделі құрылымдық бөлімшелерінің қатарынан байқаулар жүргізу кезінде интервьюерлер ретінде адамдарды іріктеу үшін арнайы комиссия құру. Комиссия мүшелерінің жалпы саны тақ болуы және үш адамнан кем болмауы керек;
- комиссияның адамдардың өтінімдерін білімін есепке алумен (жоғары немесе техникалық және кәсіптік немесе орта білімнен кейінгі білім немесе жалпы орта білім) жұмыс өтілі бойынша талаптарды ұсынусыз қарауы;
- комиссияның интервьюердің бос орнына орналасуға тілек білдірген үміткерлермен әңгімелесу өткізуі;
- интервьюер ретінде көпшілік даусымен комиссияның оң шешімін алған адамдармен өтеулі қызмет көрсету шартын жасау. Облыс орталығынан шалғай елді мекеннен интервьюердің бос орнына орналасуға тілек білдірген адамдардан өтінімдер түскен жағдайда комиссия аумақтық статистиканың тиісті қалалық немесе аудандық бөлімшесінде қашықтықтан режимінде әңгімелесу өткізеді (бейнеконференция байланысы арқылы, ол болмаған жағдайда телефон арқылы тілдесу жолымен).
