Sona.kz

Рубрика: Қазақстан жаңалықтары

  • АЭС құрылысын тездету қажет – Мемлекет басшысы

    АЭС құрылысын тездету қажет – Мемлекет басшысы

    Энергия тапшылығы артып келеді. Сондықтан алғашқы Атом электр стансасының құрылысын тездету қажет. Жалпы елімізде ядролық кластер құру ісін қолға алу керек. Бұл еліміздің болашақта ойдағыдай дамуына қатысты аса маңызды міндет, – деді Мемлекет басшысы Үкіметтің бүгінгі кеңейтілген отырысында.

    Сонымен бірге, Президент Үкіметке «Самұрық-Қазына» қорымен бірлесіп, атом саласын дамытудың ұзақ мерзімге арналған жоспарын әзірлеуді тапсырды.

    «Нақты нәтиже керек. Жан-жақты талдау жүргізіп, атом электр стансаларын салуға барынша қолайлы жерлерді, сондай-ақ заманауи және қауіпсіз технологияларды анықтау қажет. Үкімет пен Парламент екінші ядролық стансаны қай аймақта салу қажет екені жөнінде маған ұсыныс беруі керек. Бірақ атап өткім келеді: елімізге ядролық қуат керек, онсыз Қазақстан келешекте ойдағыдай дами алмайды. Қуат дегеніміз – бүкіл экономиканың дамуы деген сөз. Екіншіден, қуат жеткілікті болса, барлық аймақтар гүлденіп, өркендей түседі, халықтың тұрмысы жақсарады. Бұл – айдан анық», – деді Мемлекет басшысы.

  • Тоқаев бюджет қаражатын үнемдеуді тапсырды

    Тоқаев бюджет қаражатын үнемдеуді тапсырды

    Мемлекет басшысы мемлекеттік аппараттағылар күрделі кезеңдегі мәселелерді нақты шешу керегін ескертті.

    «Мен реформалардың нақты бағыты мен оны жүзеге асыру жолдары туралы осыған дейін де айттым. Үкімет ел экономикасын тұралап қалудан сақтап, орнықты дамуды қамтамасыз ету үшін күрделі шешімдер қабылдауы керек және ең бастысы сол шешімдерді іске асыруға тиіс. Бұл – жоғары білікті әрі жауапкершілік алуға дайын мемлекеттік қызметшілердің қолынан келетін жұмыс. Әлемдік тәжірибеге қарасақ, мемлекеттік аппараттың тиімділігі осындай күрделі кезеңдерде айқын көрінеді. Үкімет қаншалықты қиын болса да, жаппай үнемдеуге көшіп, бюджет қаржысын тек қана аса өзекті мәселелерді шешуге жұмсауы керек. Көрпеге қарай көсілетін уақыт келді. Орынсыз шығынды тоқтатып, аяғымызды аңдап басу қажет», – деді Тоқаев.

  • Астанадағы LRT: пойыздар күзде жүре бастайды

    Астанадағы LRT: пойыздар күзде жүре бастайды

    Бұл туралы Үкіметтің кеңейтілген отырысында Астана қаласының әкімі Жеңіс Қасымбек мәлімдеді.

    Әкімнің мәліметінше, LRT құрылысы 2025 жылдың жазында аяқталады. Қыркүйек айында алғашқы пойыздар іске қосылып, сынақтар жүргізіледі. Бұл жобаның іске қосылуы қала тұрғындарының қатынасын жеңілдетуге және көлік жүктемесін азайтуға бағытталған маңызды қадам болмақ.

    Қасым-Жомарт Тоқаев үкіметтің кеңейтілген отырысында Астана қаласындағы көлік кептелісі мәселесіне назар аударып, қала әкіміне шұғыл шаралар қабылдауды тапсырды.

    Астана қаласының бас жоспарына сәйкес, 2035 жылға қарай қала халқының саны 2,5 миллион адамға жетеді деп болжанып отыр. Осыған орай, қала әкімдігі бірқатар маңызды шараларды қолға алып жатыр.

    Қоғамдық көлік паркі 45%-ға жаңартылды. Қауіпсіздік пен қалалық орта басқаруын жетілдіру үшін жасанды интеллект енгізу жобасы жүзеге асырылып жатыр.

  • Әскерде мүгедек болып қалған Ербаян Мұхтар елге оралды

    Әскерде мүгедек болып қалған Ербаян Мұхтар елге оралды

    Әскерде жүріп басынан ауыр жарақат алған Ербаян Мұхтар Стамбұлда емінің алғашқы кезеңін аяқтап, Астанаға оралды.

    Заңгер Инга Иманбайдың сөзінше, Ербаян енді 2-3 ай елде болып, ағзасын толық қалпына келтіргеннен кейін көктемде Түркияға қайта оралып, емінің екінші кезеңін бастамақ. Ол Астанада нейрохирург профессор Гёкхан Акдемирдің бақылауында болады деп күтіліп отыр. Бір айдан кейін дәрігер өзі Қазақстанға келіп, Ербаянның жағдайын тексеретін болады.

    – Ербаянның Стамбұлдағы емін ұйымдастырып, барынша қолдау көрсеткен Динара мен Реджеп есімді азаматтарға да алғыс айтылған. Сонымен қатар, оның ата-анасы емнің алғашқы кезеңіне кеткен қаражат бойынша жақын арада есеп береді, – деп жазды ол.

    Еске сала кетейік, Ербаян әскерге өз еркімен барып, бірнеше айдан кейін Алматыдағы 5571 әскери бөлімінде бас сүйек-ми жарақатын алған болатын.

  • Үш жылда 12,1 млн гектар жер мемлекетке қайтарылды

    Үш жылда 12,1 млн гектар жер мемлекетке қайтарылды

    Игерілмей жатқан және тиімсіз игеріліп отырған телімдерді мемлекеттік жер қорына қайтару жұмыстарының аясында 12,1 млн гектар алқаптың иесі өзгерген.

    Жер ресурстарын басқару комитетінің төрағасы – Жерді пайдалану мен қорғау жөніндегі бас мемлекеттік инспектор Мұрат Теміржанов орталық коммуникациялар қызметінде өткен баспасөз мәслихатында осындай дерек келтірді.

    – Барлық мүдделі мемлекеттік органдардың үйлесімді жұмысының арқасында үш жылда ауқымды жұмыстар атқарылды. Жалпы көлемі 9,4 млн гектар жерде 4 731 жоспардан тыс тексеру жүргізіліп, мемлекеттік қорға 12,1 млн гектар жер қайтарылды. Оның 5,4 млн гектары 2022 жылы, 4,6 млн гектары 2023 жылы, 2,1 млн гектары 2024 жылы қайтарылды, – деді ол.

    – 4,9 млн гектар халықтың қажеттілігі үшін жергілікті органдарға берілді. Оның ішінде 1,9 млн гектар жер жайылым ретінде, 3 млн гектар жер конкурс негізінде жер пайдаланушыларға үлестірілді. Бұл шаралар жайылым тапшылығын азайтып, бұрын пайдаланылмаған жерлерді айналымға қосуға мүмкіндік берді, – деді комитет басшысы.

  • АҚШ-та жүрген қазақстандықтарға ескерту жасалды

    АҚШ-та жүрген қазақстандықтарға ескерту жасалды

    АҚШ-тағы миграциялық саясаттың қатаңдатылуына байланысты Қазақстан елшілігі шетелде құжатсыз, визасыз жүрген қазақстандықтарға ескерту жасады.

    Қазақстан елшілігі АҚШ-тың шекара қауіпсіздігін нығайту және заңсыз миграцияны азайту мақсатында миграциялық саясатын барынша қатаңдатқанына назарларыңызды аударады.

    Шекара қауіпсіздігін нығайтуға және заңсыз миграцияны азайтуға бағытталған шаралар елге заңсыз келген шетелдіктерге (визасыз келген және тұрақты тұруға рұқсаты жоқ азаматтар) және АҚШ-та заңсыз жүрген мигранттарға қатысты болып отыр.

    Қамауға алу және елден шығару сынды мәжбүрлеу шараларымен қатар, АҚШ-қа қайта кіруге шектеулер енгізіліп, сондай-ақ әлеуметтік көмек, жұмыс істеуге рұқсат беретін құжаттар мен басқа да әлеуметтік жеңілдіктерді жою қарастырылуда.

    – АҚШ билігі заңсыз негізде жүрген шетелдіктерге (құжаты жоқ, жарамсыз виза мен тұрақты тұруға рұқсаты (Грин Карта) және басқа құжаттар болмауы) елден өз еркімен кетуге мүмкіндік беріп отыр. Бұл шара Қазақстан азаматтарының депортацияға ұшырау қаупін азайтуға және оның салдарынан болашақта АҚШ визасына өтініш бергенде ел аумағына кіруге тыйым салынуынан сақтануға көмектеседі, – делінген хабарламада.

    Осы мәселеге қатысты тағы бірқатар өзгерістерді атап өтуге болады:

    • «Мексикада қалыңыз» саясаты қайта енгізілді, яғни мигранттар және саяси баспана сұрайтындар миграциялық сотқа шақырғанға дейін Мексикада қалуға міндеттеледі;
    • «Ұста да жібер» (catch and release) шарасы тоқтатылды. Бұл АҚШ шекарасынан заңсыз өткен мигранттар ісі қаралмайынша қамауда болатындығын білдіреді. Оларды арнайы орталықтарға қамап немесе бірден келген елдеріне қайтаратын болады. Сонымен қатар, азаматтар үшінші елдерге де жіберілуі мүмкін (мысалы, «Мексикада болу» бағдарламасы бойынша);
    • Шартты түрде уақытынан ерте босататын немесе АҚШ-қа кіруге алдын ала жеңілдіктер қарастырылған «CBP One» мобильдік қосымшасы жұмысын тоқтатты.

    АҚШ көші-қон заңнамасындағы өзгерістер туралы ресми ақпаратты келесі ресурстардан бақылап отыруды ұсынамыз:

    • АҚШ азаматтығы және иммиграция қызметі (USCIS);
    • АҚШ Мемлекеттік департаменті –  Консулдық мәселелер бюросы.

    Төтенше жағдайлар немесе консулдық-құқықтық көмек қажеттілігі туындаған жағдайда, төмендегі байланыс нөмірлеріне хабарласуды сұраймыз:

    • Қазақстан Республикасының Елшілігі: +1 202 232 5488 ішкі 127, 109, 121;
    • ҚР Нью-Йорк қаласындағы Бас консулдығы: +1 332 207 9632;
    • ҚР Сан-Франциско қаласындағы Бас консулдығы: +1 650 741-8894.
  • Алматы полициясы SMS-кодтардың алаяқтарға қалай көмектесетінін түсіндірді

    Алматы полициясы SMS-кодтардың алаяқтарға қалай көмектесетінін түсіндірді

    Алматы қаласы полиция департаментінің киберқылмыспен күрес басқармасы соңғы уақытта «1414» абоненттік нөмірінен жіберілетін смс-кодтарды заңсыз пайдалануға қатысты интернет-алаяқтық деректерінің көбеюіне алаңдаушылық білдірді.

    Ведомствоның мәліметінше, алаяқтар смс-кодтарды психологиялық айла-шарғы жасау құралы ретінде пайдаланады. Әдетте, жәбірленушіге өзін пошта, салық, коммуналдық қызмет немесе құқық қорғау органының қызметкері ретінде таныстырған бөтен адам қоңырау шалады. Олар жәбірленушіні үшінші тарап қосымшаларын орнатуға немесе сыртқы сілтемелерді басуға мәжбүрлейді. Мұндай әрекеттер жеке деректердің, соның ішінде смс-кодтың қолды болуына әкеледі. Нәтижесінде бұл банк шоттарын бұзуға және қаржылық залал келтіруге себеп болуы мүмкін.

    Алайда, ол «1414» нөмірінен келген смс-кодтардың несие алуға мүмкіндік бермейтінін атап өтті. Себебі банктер биометриялық аутентификация жүйесі мен арнайы қауіпсіздік шараларын қолданады. Дегенмен алаяқтар бұл кодтарды жәбірленушілердің сенімін жаулап алу және психологиялық қысым көрсету құралы ретінде пайдаланады. Мұндай алаяқтық әрекеттердің негізгі құрбандары көбінесе егде жастағы адамдар болады. Бірқатар жағдайларда алаяқтар азаматтарды депозиттерден ақшаларын шешіп алып, «сақтандыру шотына» салуға көндірген. Сонымен қатар, несие алу әрекеті туралы жалған ақпарат таратып, адамдарды мүлкін кепілге қоюға немесе сатуға итермелеген жайттар тіркелген. Көп жағдайда жәбірленушілер алаяқтардың көрсеткен шоттарына өз еріктерімен ақша аударады немесе қаражатты жеткізу қызметінің курьерлері арқылы береді. Полиция азаматтарды абай болуға, күмәнді қоңыраулар мен хабарламаларға жауап бермеуге шақырады.

  • «Дикий Арман» мен Қайрат Құдайбергенге үкім шықты

    «Дикий Арман» мен Қайрат Құдайбергенге үкім шықты

    Қанды Қаңтар ісі бойынша «Дикий Арман» деген лақап атымен танымал Арман Жұмагелдиев сотталды. 

    Прокурор Жұмагелдиевке 20 жыл, Қайрат Құдайбергенге 8 жыл, ал ҰҚК 5-басқарма бұрынғы басшысы Руслан Ысқақовқа 15 жыл 6 ай түрме жазасын сұраған. Үшеуі де кінәлі деп танылды.

    • Арман Жұмагелдиев – 20 жылға бас бостандығынан айырылды;
    • Қайрат Құдайберген –  8 жылға сотталып, бүкіл мемлекеттік наградалардан айырылды;
    • Руслан Ысқақов – 15 жылға сотталды.
    • Талғат Махат – 1 жыл 3 айға бас бостандығынан айырылды.

    Қылмыс әлемінің серкесі Арман Жұмагелдиевке «Қаңтар» оқиғасы кезінде жаппай тәртіпсіздіктер ұйымдастырғаны және оған қатысқаны үшін айып тағылған. Тергеу болжамы бойынша, ол кездейсоқ өтіп бара жатқан 20-дан астам адамды ұрлап, қару-жарақ ұрлап, адамдарды заңсыз ұстап, олардың бостандығын шектеген.

    Қайрат Құдайбергенге жаппай тәртіпсіздіктерді ұйымдастыру және Жұмагелдиевке белсене көмек көрсету айыптары тағылған. Сот материалдарына сәйкес, экс-депутат наразылық танытушыларды топтарға бөліп, белбеулер таратып, адамдарды ұйымдасқан қылмыстық топтың әрекеттеріне қатысуға шақырған.

    Осы іс бойынша тағы бір айыпталушы, Қазақстанның ұлттық қауіпсіздік комитетінің 5-басқарма бұрынғы басшысы Руслан Ысқақов бар. Ол Жұмагелдиевтің қылмыстық тобына қолдау көрсеткен деп айыпталды. Тергеу материалдары бойынша, Ысқақов «Дикий Арманға» Алматыдағы алаңда адамдарды жиналуға ұйымдастыруды тапсырған.

    Айта кетейік, осы іс бойынша негізгі сот тыңдаулары 2023 жылдың қазан айында басталды. Қаңтар оқиғасы бойынша сот процесі жабық режимде өтті. Себебі алғашқы тыңдауларда Руслан Ысқақовтың мәлімдемесіне байланысты жағдай күрделенді. Ол өз сөзінде ҰҚК басшысының бұрынғы бірінші орынбасары Самат Әбіштің осы оқиғаға қатысы бар екенін айтты. Елдің экс-президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың немере інісі Әбіш 2024 жылдың наурыз айында үстінен қозғалған қылмыстық іс бойынша айыпты деп танылып, 8 жылға шартты түрде бас бостандығынан айырылды. Ол қаңтар оқиғасы кезінде билік өкілеттігін асыра пайдаланғаны үшін сотталды.

  • Биыл әскери дайындыққа 3 мың азамат шақырылады

    Биыл әскери дайындыққа 3 мың азамат шақырылады

    2025 жылы әскери дайындыққа 3 мың әскери міндетті шақырылады. ҚР Қорғаныс министрі Руслан Жақсылықовтың бұйрығы «Ашық НҚА» порталында жарияланды. Құжат 7 ақпанға дейін талқылауда тұрады.

    Құжатқа сәйкес, әскери дайындық 2007 жылдан бастап, жыл сайын өткізіледі және ұзақтығы 30 күнге дейін болады. Дайындыққа қатысудан жалтару 5 айлық есептік көрсеткіш (19 660 теңге) мөлшерінде айыппұл салуды қарастырады.

    Әскери дайындық кезінде әскери қызметшілердің жұмыс орны мен лауазымы сақталады. Оларға орташа жалақы төленеді, ал жұмыс істемейтіндерге – мемлекеттік бюджет есебінен ең төменгі жалақы беріледі.

    Министрліктің мәліметінше, 2023 жылы Қорғаныс министрлігі 1,5 мың қазақстандықты әскери дайындыққа шақырған болса, 2024 жылы – 3 мың адам шақырылды.

  • Қазақстанда бірнеше жол учаскесі ақылы болуы мүмкін

    Қазақстанда бірнеше жол учаскесі ақылы болуы мүмкін

    Көлік министрлігі бекіткен бұйрықтың жобасы жария талқылау үшін «Ашық НҚА» порталына салынды, оған сәйкес келесі учаскелерді ақылы ету жоспарланып отыр:

    Балқаш – Бурылбайтал;

    Ақтау – Бейнеу;

    Қандыағаш – Мақат;

    Қостанай – Денисовка;

    Таразды айналып өтетін жол;

    Үшарал – Достық;

    Шу – Бурылбайтал.

    Бұйрықтың жобасы «Ашық НҚА» порталында 4 ақпанға дейін қолжетімді.